Gin

Al in de 11e eeuw stookten Italiaanse monniken geestrijke dranken, waarvan ze de harde smaak maskeerden met jeneverbessen. Toen in de eeuwen daarna de Zwarte Dood Europa teisterde, werd deze voorloper van jenever en gin als medicijn gebruikt. Veel genezende werking zal de drank niet hebben gehad, maar de alcohol werkte wel verdovend.

In de Nederlanden werd een drank gemaakt die veel op jenever leek. Rond 1650 zou professor Franciscus de le Boë Sylvius een gedistilleerde drank met jeneverbes hebben gemaakt, die hij genièvre noemde: Frans voor jeneverbes. In de volksmond werd dat al snel genever of jenever. Distillaten met kruiden als anijs, koriander en karwij waren eerst bedoeld als medicijn, maar werden al snel voor het plezier gedronken.

In Groot-Brittannië groeide jenever uit tot een eigen Brits product: gin. Engelse soldaten die in de Tachtigjarige Oorlog aan Nederlandse zijde tegen de Spanjaarden vochten, leerden jenever kennen. Het hartversterkende glaasje voor de strijd kreeg de bijnaam ‘Dutch Courage’.

In 1688 veroverde Willem III van Oranje de Engelse troon. Hij stimuleerde de productie van binnenlandse sterke drank: vanaf dat moment mocht gin zonder vergunning worden gemaakt, terwijl de belasting op geïmporteerde drank fors omhoog ging. Het gevolg was een enorme productie van goedkope gin van slechte kwaliteit, gemaakt van mindere grondstoffen en met veel jeneverbes en suiker om de smaak te verbeteren.

Gin was voor iedereen betaalbaar en de situatie liep volledig uit de hand. In 1720 was de productie gelijk aan een halve liter gin per Londenaar, jong en oud meegerekend. Rond 1740 was de helft van alle drankgelegenheden in Londen een ‘gin shop’. Gin zorgde voor grote sociale en medische problemen.

Rond 1750 kreeg de Engelse regering het misbruik onder controle met de Sale of Spirits Act, ook wel de Gin Act genoemd. Alleen grote distilleerderijen kregen nog een vergunning, wat de kwaliteit ten goede kwam. Met de uitvinding van de Coffey still (ook column still of patent still genoemd) konden later zuiverdere distillaten worden gemaakt. Zo ontstond de droge, ongezoete stijl die we nu kennen als London Dry Gin. De mierzoete Old Tom-gin, waarvan de suiker vooral de harde smaak van het graandistillaat moest verbergen, raakte op de achtergrond. Gin groeide van een volksdrank uit tot een respectabele drank voor de middenklasse.

Eind 19e eeuw verdrong gin jenever wereldwijd, vooral omdat de Amerikanen, de eerste echte cocktaildrinkers, de voorkeur gaven aan gin. Gin is makkelijk te mixen en was tot de komst van wodka de belangrijkste basis voor cocktails. Toen wodka in de 20e eeuw populairder werd, liep het gebruik van gin terug. Vanaf de jaren 80 won gin langzaam weer terrein, en sinds 2000 is gin razend populair en is het aanbod groter dan ooit.